از پنبه خام تا نخ، پارچه جین و پوشاک آماده، زنجیره تولید در کارخانه سرجین بافت زنجان گسترده است؛ اما مشکلات تأمین سرمایه در گردش، چالشی جدی در مسیر بهره‌برداری از ظرفیت‌های این مجموعه و توسعه اشتغال آن به شمار می‌رود.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری سلامت (طبنا) زنجان، بازدید رسانه ای از کارخانه سرجین بافت زنجان، روایتی از مسیری چندمرحله‌ای در صنعت نساجی است؛ مسیری که از آماده‌سازی پنبه آغاز می‌شود و پس از ریسندگی، رنگرزی، بافندگی و تکمیل پارچه، به بخش دوزندگی و تولید پوشاک می‌رسد. در کنار این زنجیره تولید، مسائل مالی و کمبود سرمایه در گردش از مهم‌ترین چالش‌هایی است که مدیرعامل مجموعه بر آن تأکید دارد.
نخستین مرحله تولید در بخش حلاجی انجام می‌شود؛ جایی که پنبه با استفاده از تجهیزات مخصوص باز و آماده ورود به مراحل بعدی می‌شود. در این بخش، بخشی از ناخالصی‌ها و ضایعات سبک و سنگین از مواد اولیه جدا می‌شوند تا پنبه برای ادامه فرآیند آماده شود.
پس از آن، پنبه به بخش کاردینگ می‌رود و الیاف در این مرحله مرتب شده و به شکل نوارهای پیوسته‌ای به نام فتیله درمی‌آیند. فتیله‌ها سپس از چند مرحله کشش و یکنواخت‌سازی در سالن پاساژ عبور می‌کنند. در ادامه، دستگاه فلایر فتیله را به نیمچه‌نخ تبدیل می‌کند و این محصول به سالن ریسندگی انتقال می‌یابد تا نخ با ضخامت و مشخصات موردنیاز تولید شود.
در سالن رنگرزی، نخ‌های مورد استفاده در تولید پارچه جین به‌صورت طنابی وارد فرآیند رنگ‌آمیزی می‌شوند. در این روش، رنگ نیلی عمدتاً بخش بیرونی نخ را می‌پوشاند و بخش داخلی آن روشن‌تر باقی می‌ماند؛ ویژگی‌ای که با ساییدگی و استفاده مداوم، جلوه خاص پارچه جین را شکل می‌دهد.
پس از رنگرزی، نخ‌ها برای ورود به مرحله بافندگی آماده می‌شوند. عملیات چله‌پیچی انجام می‌گیرد و نخ‌های تار از مرحله آهارزنی عبور می‌کنند تا برای تحمل فشار دستگاه‌های بافندگی آماده شوند. در سالن بافندگی، دستگاه‌های خودکار با درهم‌تنیدن نخ‌های تار و پود، پارچه را تولید می‌کنند.
اما خروج پارچه از دستگاه بافندگی پایان مسیر نیست. پارچه‌ها در بخش تکمیل، عملیات مختلفی را برای بهبود ظاهر و ویژگی‌های فیزیکی پشت سر می‌گذارند؛ از جمله پرزسوزی برای حذف پرزهای سطحی، کنترل جمع‌شدگی و اصلاح کجی یا پیچیدگی پارچه. پس از آن، محصولات بررسی و درجه‌بندی می‌شوند و نمونه‌هایی برای تهیه کالیته و معرفی به بازار آماده می‌شود. بخشی از پارچه تولیدشده در داخل مجموعه مصرف می‌شود و بخشی دیگر به بازار عرضه می‌شود.
از پارچه تا پوشاک؛ نقش بانوان در دوزندگی
در کنار واحدهای تولید نخ و پارچه، بخش دوزندگی نیز از قسمت‌های مهم کارخانه است؛ جایی که بانوان مسئولیت بخشی از فرآیند تبدیل پارچه به پوشاک را برعهده دارند. کار در این بخش از طراحی مدل و آماده‌سازی الگو آغاز می‌شود و پس از برش پارچه، به دوخت و تولید محصول نهایی می‌رسد.
در این واحد، پوشاک مختلف از جمله لباس‌های جین تولید می‌شود؛ به این ترتیب، زنجیره فعالیت کارخانه به تولید پارچه محدود نمی‌ماند و بخشی از مسیر تبدیل مواد اولیه به محصول قابل عرضه به مصرف‌کننده نیز در داخل مجموعه انجام می‌گیرد.
سرمایه‌گذاری در ماشین‌آلات و چالش نقدینگی
سید اسماعیل بارانی بهبهانی، مدیرعامل شرکت سرجین بافت، در جریان این بازدید در جمع خبرنگاران با اشاره به سرمایه‌گذاری انجام‌شده در مجموعه اظها کرد:برای تأمین ماشین‌آلات کارخانه، ۳۱.۵ میلیون یورو از محل صندوق توسعه ملی با عاملیت بانک صنعت و معدن اختصاص یافته و ۲۰ میلیون یورو نیز از محل سرمایه‌گذاری شخصی برای خرید تجهیزات هزینه شده است؛ بنابراین، مجموع سرمایه‌گذاری اعلام‌شده برای ماشین‌آلات به ۵۱.۵ میلیون یورو می‌رسد.
وی افزود: زمین کارخانه ۱۶۳ هزار مترمربع وسعت دارد و حدود ۸۰ هزار مترمربع آن به فضای ساخته‌شده اختصاص یافته است که هزینه‌های مربوط به احداث ساختمان‌ها و تأسیسات از محل منابع شخصی تأمین شده است.
با وجود این سرمایه‌گذاری، تأمین سرمایه در گردش همچنان از مسائل اصلی مطرح‌شده در این بازدید بود. بارانی بهبهانی از توقف فعالیت کارخانه در دوره‌ای حدود سه سال‌ونیم خبر داد و تأخیر در ترخیص بخشی از ماشین‌آلات را از عوامل اثرگذار بر روند راه‌اندازی مجموعه عنوان کرد.
به گفته وی، محموله‌ای از ماشین‌آلات به ارزش حدود ۱۴ میلیون یورو در شرایط ناشی از تحریم‌ها با تأخیر در گمرک مواجه شده بود؛ موضوعی که به روایت مدیرعامل، بر روند فعالیت کارخانه اثر گذاشت.
مدیرعامل سرجین بافت همچنین به جلسه‌ای در ۲۶ دی‌ماه ۱۴۰۱ با ریاست شهید جمهور ابراهیم رئیسی، اشاره کرد که در آن موضوع تأمین ۳۰۰ میلیارد تومان سرمایه در گردش مطرح شده بود. وی مدعی شد این منابع در نهایت از سوی بانک‌ها در اختیار مجموعه قرار نگرفت.
کمبود نقدینگی، به گفته مدیرعامل، پرداخت هزینه‌های جاری از جمله حقوق کارکنان، حق بیمه و هزینه‌های انرژی را دشوار کرده است. تعهدات بانکی و وثایق نیز از دیگر مسائل مطرح‌شده در بازدید بود.
بارانی بهبهانی خواستار ارزیابی اموال و وثایق مجموعه و آزادسازی مازاد احتمالی آن‌ها شده است تا امکان استفاده از دارایی‌ها برای تأمین مالی یا فروش بخشی از اموال فراهم شود.
اشتغال موجود و ظرفیت پیش‌بینی‌شده
مدیرعامل سرجین بافت شمار کارکنان فعلی کارخانه را حدود ۴۰۰ نفر اعلام کرد؛ در حالی که ظرفیت اشتغال پیش‌بینی‌شده در طرح اولیه، حدود یک هزار و ۵۰۰ نفر بوده است.
وی با اشاره به مشکلات دوره‌های گذشته در پرداخت حقوق کارکنان، اعلام کرد معوقات مربوط به آن دوره پرداخت شده و حقوق کارکنان در حال حاضر به‌روز است.
فاصله میان اشتغال فعلی و ظرفیت پیش‌بینی‌شده، در کنار گستردگی بخش‌های تولیدی کارخانه، اهمیت تأمین منابع موردنیاز برای استمرار و توسعه فعالیت مجموعه را برجسته می‌کند. تحقق ظرفیت‌های پیش‌بینی‌شده نیز به عواملی از جمله میزان سفارش‌ها، تأمین مواد اولیه، سرمایه در گردش و امکان فروش محصولات وابسته است.
فروش مستقیم؛ راهی برای تقویت جریان مالی
توسعه شبکه فروش مستقیم، یکی از برنامه‌هایی است که مدیرعامل کارخانه برای بهبود گردش مالی مجموعه مطرح کرده است. سرجین بافت در حال حاضر هفت فروشگاه دارد و برنامه‌ریزی برای افزایش تعداد فروشگاه‌ها به ۲۰ تا ۳۰ واحد و در صورت فراهم‌شدن شرایط، توسعه آن تا ۵۰ فروشگاه نیز از برنامه‌های اعلام‌شده است.
در زنجان، دو فروشگاه این مجموعه در محدوده میدان آزادی و روبه‌روی مجتمع تجاری اشراق فعالیت دارند. توسعه فروش در شهرهایی از جمله اصفهان، قزوین و ایلام و همچنین مناطق شمالی کشور نیز در برنامه‌های مطرح‌شده قرار دارد.
به گفته مدیرعامل، این مجموعه پیش‌تر در زمینه تولید قراردادی پوشاک برای برخی برندها، از جمله سالیان، فعالیت داشته و اکنون به دنبال عرضه مستقیم بخشی از محصولات خود است. این رویکرد با هدف کاهش واسطه‌ها و ایجاد مسیر فروش پایدارتر دنبال می‌شود؛ هرچند موفقیت آن به میزان تقاضای بازار، قیمت‌گذاری، کیفیت محصولات و توان مجموعه در تأمین مستمر کالا بستگی دارد.
همکاری با تولیدکنندگان پوشاک نیز از دیگر برنامه‌های مطرح‌شده است. بر اساس این طرح، پارچه در اختیار تولیدکنندگان قرار می‌گیرد و محصولات دوخته‌شده پس از طی مراحل کنترل کیفیت به مجموعه بازمی‌گردد؛ شیوه‌ای که می‌تواند زمینه استفاده بیشتر از ظرفیت تولید پارچه و توسعه عرضه پوشاک را فراهم کند.
زنجیره تولید در انتظار گره‌گشایی
بازدید از سرجین بافت نشان می‌دهد این مجموعه بخش‌های مختلفی از زنجیره تولید نساجی را در اختیار دارد؛ از آماده‌سازی پنبه و تولید نخ تا رنگرزی، بافندگی، تکمیل پارچه و دوخت پوشاک. با این حال، برخورداری از ماشین‌آلات و خطوط تولید به‌تنهایی برای رسیدن به ظرفیت کامل کافی نیست و استمرار فعالیت به نقدینگی، تأمین مواد اولیه، دسترسی به بازار فروش و مدیریت تعهدات مالی وابسته است.
فعالیت مجموعه‌هایی از این دست، علاوه بر ایجاد اشتغال مستقیم، می‌تواند زمینه رونق فعالیت‌های وابسته در بخش‌های تأمین مواد اولیه، حمل‌ونقل، توزیع و فروش را نیز فراهم کند. افزایش بهره‌برداری از ظرفیت سرجین بافت و توسعه بازار محصولات آن، در صورت تحقق، می‌تواند به حفظ و گسترش فرصت‌های شغلی در استان زنجان، تقویت چرخه اقتصادی منطقه و کاهش وابستگی بازار به محصولات وارداتی کمک کند.
در شرایطی که حمایت از تولید داخلی و ایجاد اشتغال از اولویت‌های اقتصادی کشور به شمار می‌رود، گره‌گشایی از مشکلات واحدهای تولیدی دارای زیرساخت و ظرفیت، تنها به معنای بازگشت یک کارخانه به چرخه فعالیت نیست؛ بلکه فرصتی برای صیانت از سرمایه‌گذاری انجام‌شده، حفظ اشتغال و تقویت توان تولیدی استان زنجان است.
انتهای پیام/
نظر شما